Theekransje

Is de Keukenhof racistisch?

Eén van de grootste touristenattracties die Nederland heeft te bieden is de Keukenhof, het bloemenpark waar iedere tourist een hard-on van krijgt. Dit jaar bezocht ik het park voor het eerst als deel van mijn Nederlandse inburgeringscursus. Ik was in het park aan het struinen om te kijken wat iedereen met bloemen heeft en liep toen tegen een beeld aan waar ik verbaasd naar bleef kijken.

Het was een naakte Afrikaanse vrouw met armbanden en enkelbanden die doen denken aan slavenarmbanden.. Er was geen informatie te vinden over dit beeld, alleen de kunstenaars’ naam: Paz Sanz Fle. Verschillende bezoekers gingen op de foto met dit beeld, grepen naar haar borsten en vonden het allemaal super lollig. Het beeld deed mij denken aan Saartjie Baartman en ik keek verbaasd toe.

Ik besloot daarom de Keukenhof te benaderen op Facebook. Ik vroeg naar de reden waarom het beeld in het park stond, vooral omdat het thema dit jaar de Gouden Eeuw was. Na anderhalve maand mij te beloven dat ik een reactie zou krijgen, kreeg ik die niet meer. Ook mijn bericht op hun openbare Facebook pagina werd genegeerd.

De kunstenaar Paz Sanz Fle wist ik te bereiken en gaf me een algemene beschrijving van haar werk. Ze vertelde dat zij graag de "black spirit" wilt vastleggen in haar standbeelden. Ze zegt daarbij ook dat het iedereen zou kunnen zijn, maar haar beelden zijn duidelijk Afrikaans. Dit roept de vraag op waarom, als het om een universele kracht zou moeten gaan, ze toch alleen specifiek Afrikaanse vrouwen afbeeldt, of waarom ze allemaal naakt moeten zijn, of waarom we met zulk gemak Afrikaanse vrouwen kunnen objectificeren. Er was in haar uitleg te merken dat ze niet gevoelig om is gegaan met de representatie van Afrikaanse vrouwen in de Westerse geschiedenis.

Ondanks dat ik geen reactie heb kunnen krijgen van de Keukenhof, reageren ze wel op de Trouw en het Parool. De Keukenhof geeft hier aan het beeld niet weg te gaan halen. Ze denken erover na om een bord bij het beeld te plaatsen met informatie over het beeld.

Gezien de koloniale geschiedenis met betrekking tot Afrikaanse vrouwen, die als dieren in een dierentuin behandeld werden vanwege hun relatief grote borsten, billen en schaamlippen, vond ik het schokkend om te zien dat zulke objectificatie hier nog eens dunnetjes overgedaan werd. Ik heb meerdere mensen gezien die schaamteloos de borsten van het beeld vasthielden en dus blijkbaar totaal niet weten van of geven om de gevoelige geschiedenis die verbonden is aan onze representatie van Afrikaanse vrouwen. De Keukenhof heeft echter ook een verantwoordelijkheid om hier gevoelig mee om te gaan. Nadenken over de implicaties van het beeld en informatie geven is van belang. Om terug te komen op de titel: is de Keukenhof racistisch?, waarschijnlijk is de Keukenhof niet racistisch. Dit beeld is echter wél racistisch en moet weggehaald worden. Een bordje neerzetten verandert het beeld niet.

Author image
Ik heb een hipstertas, vind eten lekkerder als het in de vorm van een dinosaurus is en heb een zwak voor onbereikbare mannen die blauw of geschminkt zijn.