Theekransje

Facebook: De vloek van de 21ste eeuw

Afgelopen zondag legde Arjen Lubach tijdens zijn programma Zondag met Lubach uit waarom we eigenlijk met z’n allen onze Facebook accounts moeten verwijderen. Hij maakte een hele sterke zaak en hij beloofde zelf zijn eigen profiel te verwijderen, alsook de pagina van zijn programma.

Arjen Lubach legt het allemaal al vrij duidelijk uit, maar ik zal zijn argumenten nog even kort samenvatten. Facebook gebruikt al onze data om profielen te maken waarmee ze advertenties kunnen verkopen. Dit gaat niet alleen om informatie die je zelf op Facebook zet, of om dingen die je op Facebook doet, zoals welke pagina’s of berichten je liket, maar om vrijwel alles wat je online doet. Facebook kan namelijk precies zien welke sites jij bezoekt en in sommige gevallen houden ze ook bij wie je allemaal belt met je telefoonabonnement. Het is dus niet een kwestie van slim of voorzichtig omgaan met wat je allemaal op Facebook doet, want Facebook verzamelt veel meer info dan dat. Met al die data formuleren ze tienduizenden demografische categorieën, op basis waarvan ze vervolgens kunnen bepalen welke advertenties relevant voor jou zijn.

Maar met zo’n enorme database kun je natuurlijk veel meer. Je kunt, zoals Cambridge Analytica dat deed, politieke profielen maken en proberen in te spelen op de angsten van bepaalde bevolkingsgroepen en zo bijvoorbeeld racistische of xenofobische gevoelens versterken. Het moet ook wel gezegd worden dat zulke tactieken natuurlijk alleen werken als deze gevoelens al aanwezig zijn in de bevolking; Cambridge Analytica plukt dit niet uit het luchtledige. Toch is het verontrustend dat op deze manier zo makkelijk ingespeeld kan worden op de schadelijke onderbuikgevoelens van onze maatschappij. Dit hebben we al gezien bij de verkiezingen in Amerika en bij het Brexit-referendum. Zolang Facebook deze data blijft verzamelen en steeds meer over ons te weten komt, hoe makkelijker het zal worden om deze data ook te misbruiken.

Helaas is dit probleem niet zo makkelijk op te lossen door simpelweg je Facebook-profiel te verwijderen. Facebook maakt namelijk ook profielen aan van mensen die géén Facebook hebben. Deze profielen zullen ongetwijfeld minder omvattend zijn dan die van mensen met een Facebook-profiel, maar de algoritmes die ze hebben ontwikkeld zijn inmiddels zo precies dat ze uit weinig data over een specifiek persoon waarschijnlijk toch al heel wat kunnen afleiden. Bovendien heeft Facebook ook Instagram en Whatsapp in handen en het is niet helemaal duidelijk of ze de data van deze twee apps op dezelfde manier gebruiken.

Als je samen met Arjen Lubach vanavond om 20:00 uur je Facebook-profiel verwijdert, is dat dus meer een symbolische fuck you naar Mark Zuckerberg dan een onomstotelijk effectieve actie om je eigen privacy te beschermen. Onze privacy wordt van alle kanten aangevallen en er wordt vanuit overheden te weinig gedaan om die te beschermen. De EU heeft weliswaar een wet aangenomen die dit jaar ingaat en die het voor burgers makkelijker maakt om hun gegevens te beschermen, maar tegelijkertijd willen overheden zelf ook steeds meer data over hun burgers verzamelen en verwerken. Facebook is dus niet de enige die zich schuldig maakt aan het verzamelen van zoveel data, maar tegelijkertijd is je account verwijderen wel een concrete stap in de goede richting. Kortom: Facebook verwijderen lost het privacy-probleem niet op, maar het is wel een goed begin én een mooie middelvinger naar Zuckerberg.

Author image
Student Gender Studies. Hashtag-misbruiker. Ik heb een zwak voor genetisch gemanipuleerde supersoldaten of anderszins onbereikbare figuren. Expert in Chris Evans' baard, social justice, en Sharknado.