Theekransje

Bletchley Park: oorlog, codekrakers en kickass vrouwen

Onlangs bezocht ik Bletchley Park, een complex in het Britse plaatsje Bletchley, waar tijdens de Tweede Wereldoorlog gecodeerde berichten werden gekraakt. Misschien ken je het uit geschiedenisboeken of van de film The Imitation Game die een paar jaar geleden uit kwam. Bletchley staat bekend als de plek waar genieën zoals Alan Turing hielpen om de gecodeerde berichten van de Duitsers te kraken. Maar er werkten meer geweldige mensen op Bletchley waar je minder over hoort.

Het ontcijferen van gecodeerde berichten was behoorlijk veel werk. De berichten werden opgevangen, naar Bletchley gebracht en daar via (voor die tijd) hele moderne technologie ontcijferd. Iedere dag werd er een nieuwe code gebruikt, dus iedere dag begon men weer helemaal opnieuw met ontcijferen. De machines die de Duitsers gebruikten voor de codering, Enigma machines genaamd, hadden 150 miljoen miljoen (dus 150.000.000.000.000!) mogelijke coderingen. Het klinkt onmogelijk om een machine met zoveel coderingen te kraken, maar het is toch gelukt.

Alan Turing was een computerdeskundige en wiskundige die een machine bouwde om de codes te ontcijferen. Met behulp van de machine die Alan Turing bouwde, werd het ontcijferen een stuk makkelijker. Daarnaast werkten er veel onwijs slimme mensen die al snel doorhadden dat sommige dagelijkse berichten dezelfde opzet hadden. Het weerbericht van die dag werd bijvoorbeeld altijd aangekondigd op dezelfde tijden en met dezelfde woorden (denk aan: weer, regen, zon, mist), waardoor je voor de letters in die woorden gelijk al weet wat de tegenhanger is voor die dag. Dankzij de machines en de inzichten van het personeel op Bletchley werden de codes gekraakt, elke dag opnieuw. Want wanneer de code gekraakt was konden alle berichten van die dag gelezen worden, maar de volgende dag waren de instellingen weer anders. Experts schatten in dat dankzij het werk dat in Bletchley gedaan is, de Tweede Wereldoorlog twee jaar eerder is geëindigd dan zonder dit werk. Omdat de geallieerde landen veel beter op de hoogte waren van de posities van de Duitse troepen konden zij een effectieve aanval voorbereiden.

Leuk feitje: Tijdens de oorlog waren veel mannen actief in de krijgsmacht, waardoor er op plekken als Bletchley relatief veel vrouwen werkten. Vooral het ontcijferen van de berichten gebeurde door vrouwen, maar zij waren ook actief in veel andere aspecten. Zo waren er vrouwen die gecodeerde berichten oppikten in zendstations om deze vervolgens per kickass motor naar Bletchley te brengen. Daar werden de berichten ontcijferd. De gigantische machines, Bombes genaamd, die hielpen de instellingen van de Enigma’s te kraken werden 24 uur per dag in de gaten gehouden door de vrouwen van de Women’s Royal Naval Service. In het museum zijn meerdere berichten te zien van vrouwen die grappen over de ironie dat zij zich hebben aangemeld voor de marine en vervolgens helemaal nooit op zee zijn geweest. De serie ‘The Bletchley Circle’, te zien op Netflix, geeft een kijkje in het leven van deze vrouwen. Daarnaast is er de film The Imitation Game, die zich focust op het werk dat Alan Turing heeft verricht tijdens zijn tijd bij Bletchley en het tragische einde aan zijn leven niet lang na de oorlog.

Een bezoekje aan het park geeft een goed idee van de werkzaamheden die tijdens de oorlog plaatsvonden, de mensen die er werkten en de gevolgen van deze werkzaamheden. Het moet zwaar werk zijn geweest, maar deze mensen hebben de oorlog uiteindelijk helpen winnen. Veel van hen waren voor de oorlog gewoon professor, huisvrouw of student… Zij melden zich aan of werden gevraagd om te komen helpen en samen hebben ze uiteindelijk het onmogelijke voor elkaar gekregen en heel veel levens gered. Ik vond het heel bijzonder om op het complex rond te lopen, om de musea te zien en een indruk te krijgen van het werk dat hier gedaan werd. Als je in Engeland bent en je hebt de tijd, dan zou ik een bezoek aan dit museum zeker aanraden! Vanaf Londen is het ongeveer een uurtje met de trein, dus zeker te combineren met een stedentrip!

Author image
Britt – 27 jaar – Ik word blij van thee, muziek, Netlfix, reizen, slapen en sarcasme. Maar vooral van thee. Thee is belangrijk. Ik heb meningen over dingen.